🎨 Τα Τέσσερα Πομπηιανά Στυλ✍️
Όταν οι Τοίχοι της Πομπηίας Έγιναν Έργα Τέχνης
📍 Ταξιδιώτες του Φωτός.
Όταν περπατά κανείς σήμερα στα σπίτια και τις επαύλεις της Πομπηίας, εύκολα εντυπωσιάζεται από τις τοιχογραφίες τους.
Πίσω όμως από αυτά τα μοναδικά έργα τέχνης κρύβεται μια ολόκληρη ιστορία εξέλιξης της ρωμαϊκής ζωγραφικής.
Το 1882, ο Γερμανός αρχαιολόγος August Mau δημιούργησε ένα σύστημα ταξινόμησης των τοιχογραφιών της Πομπηίας, χωρίζοντάς τες σε τέσσερα διαδοχικά καλλιτεχνικά στυλ.
Η ταξινόμηση αυτή χρησιμοποιείται μέχρι σήμερα από αρχαιολόγους και ιστορικούς της τέχνης σε ολόκληρο τον κόσμο.
Κάθε στυλ αντανακλά όχι μόνο διαφορετικές αισθητικές προτιμήσεις, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο οι Ρωμαίοι αντιλαμβάνονταν τον χώρο, την πολυτέλεια και την τέχνη.
🏛️ 1ο Πομπηιανό Στυλ✍️
Το Στυλ της Τοιχοποιίας (Incrustation Style)
Χρονολογία: 4ος αιώνας π.Χ. – 80 π.Χ.
Το πρώτο πομπηιανό στυλ γεννήθηκε από την επιθυμία των εύπορων κατοίκων να μιμηθούν την πολυτέλεια των ελληνιστικών ανακτόρων.
Οι τοίχοι δεν ζωγραφίζονταν με παραστάσεις.
Αντίθετα, διαμορφώνονταν με ανάγλυφο κονίαμα και έντονα χρώματα ώστε να μοιάζουν με πολύτιμες μαρμάρινες πλάκες.
Η τεχνική αυτή δημιουργούσε την ψευδαίσθηση μιας ακριβής μαρμάρινης επένδυσης, χωρίς όμως το μεγάλο κόστος του πραγματικού μαρμάρου.
Πού το συναντάμε;
Οικία του Φαύνου (House of the Faun)
Σπίτι του Σαλούστιου
Παλαιότερες κατοικίες της Πομπηίας
Ελληνιστικά σπίτια της νότιας Ιταλίας
🏛️ 2ο Πομπηιανό Στυλ✍️
Το Αρχιτεκτονικό Στυλ (Architectural Style)
Χρονολογία: 80 π.Χ. – 15 π.Χ.
Το δεύτερο στυλ θεωρείται επανάσταση στη ρωμαϊκή ζωγραφική.
Για πρώτη φορά οι καλλιτέχνες χρησιμοποιούν την προοπτική ώστε να δημιουργήσουν την ψευδαίσθηση ότι οι τοίχοι εξαφανίζονται.
Ο θεατής αισθάνεται πως κοιτάζει μέσα από παράθυρα προς ναούς, στοές, κήπους, παλάτια και φανταστικά τοπία.
Οι χώροι αποκτούν βάθος και το σπίτι μοιάζει πολύ μεγαλύτερο από ό,τι είναι πραγματικά.
Πού το συναντάμε;
Βίλα των Μυστηρίων (Villa dei Misteri)
Οικία του Λίβιου
Βίλα του Πόπιλιου
Πολλές επαύλεις της Πομπηίας και του Ερκολάνο
🎨 3ο Πομπηιανό Στυλ✍️
Το Διακοσμητικό Στυλ (Ornamental Style)
Χρονολογία: 15 π.Χ. – 50 μ.Χ.
Το τρίτο στυλ εγκαταλείπει τις μεγάλες αρχιτεκτονικές ψευδαισθήσεις.
Οι τοίχοι γίνονται επίπεδοι.
Χρησιμοποιούνται μεγάλα μονόχρωμα φόντα σε κόκκινο, μαύρο, λευκό ή κίτρινο.
Επάνω τους προστίθενται λεπτές διακοσμητικές γραμμές, μικροί πίνακες, φυτικά μοτίβα, αιγυπτιακές επιρροές και μυθολογικές μικρογραφίες.
Η κομψότητα αντικαθιστά τη θεατρικότητα.
Πού το συναντάμε;
Οικία του Μάρκου Λουκρήτιου
Οικία της Λουκρητίας
Βίλα της Ποπαίας στο Οπλοντίς
Πολλές κατοικίες της αυτοκρατορικής περιόδου
🌹 4ο Πομπηιανό Στυλ✍️
Το Φαντασιώδες ή Σύνθετο Στυλ (Intricate – Fantastic Style)
Χρονολογία: 50 μ.Χ. – 79 μ.Χ.
Το τέταρτο πομπηιανό στυλ θεωρείται η κορύφωση της ρωμαϊκής τοιχογραφίας.
Οι καλλιτέχνες συνδυάζουν στοιχεία και από τα τρία προηγούμενα στυλ.
Οι τοίχοι γεμίζουν με περίπλοκες αρχιτεκτονικές συνθέσεις, θεατρικά σκηνικά, μυθολογικές μορφές, έντονα χρώματα, ψευδαισθήσεις βάθους και εξαιρετικά πλούσια διακόσμηση.
Το περίφημο πομπηιανό κόκκινο κυριαρχεί στις περισσότερες συνθέσεις, ενώ η ζωγραφική αποκτά έντονο δραματικό χαρακτήρα.
Η Βίλα του Διομήδη ανήκει σε αυτή την τελευταία μεγάλη καλλιτεχνική περίοδο της Πομπηίας.
Πού το συναντάμε;
Έπαυλη των Βέττιων (House of the Vettii)
Βίλα του Διομήδη (Villa di Diomede)
Οικία των Διοσκούρων
Οικία του Μενάνδρου
Πολλές από τις πολυτελείς επαύλεις που διατηρήθηκαν μέχρι την έκρηξη του Βεζούβιου
🌍 Η Κληρονομιά των Πομπηιανών Στυλ✍️
Τα τέσσερα πομπηιανά στυλ δεν αποτελούν μόνο μια καλλιτεχνική ταξινόμηση.
Αποτελούν ένα ταξίδι σχεδόν τεσσάρων αιώνων μέσα στην αισθητική, την κοινωνία και την καθημερινότητα της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας.
Χάρη στις ανασκαφές της Πομπηίας και του Ερκολάνο, μπορούμε σήμερα να παρακολουθήσουμε την εξέλιξη της ρωμαϊκής ζωγραφικής σαν να ξεφυλλίζουμε ένα βιβλίο ιστορίας γραμμένο επάνω στους τοίχους των ίδιων των σπιτιών.
🌹 Το Μήνυμα✍️
Η τέχνη δεν είναι μόνο διακόσμηση.
Είναι ο τρόπος με τον οποίο ένας πολιτισμός αφηγείται την ιστορία του.
Και οι τοίχοι της Πομπηίας συνεχίζουν, δύο χιλιάδες χρόνια αργότερα, να αφηγούνται ιστορίες σε όσους είναι πρόθυμοι να σταθούν και να τους ακούσουν.
🌹 Ερώτηση του Ταξιδιώτη του Φωτός✍️
Αν μπορούσες να σταθείς μπροστά σε έναν τοίχο της αρχαίας Πομπηίας την ημέρα που μόλις είχε ολοκληρωθεί η ζωγραφική του, ποιο από τα τέσσερα πομπηιανά στυλ θα επέλεγες να θαυμάσεις πρώτο;
✍️ Sonia Dellatola Giannikopoulou
Συγγραφέας • Φωτογράφος • Ενεργειακή Θεραπεύτρια
🌹 The Light of the Rose
📸 Ταξιδιώτες του Φωτός
🌐 www.taxidiotestoufotos.gr